ปัญหาผมร่วงหรือผมบางเป็นสิ่งที่สร้างความกังวลใจและบั่นทอนความมั่นใจในการใช้ชีวิตประจำวัน ในปัจจุบันมีเทคโนโลยีทางเลือกมากมายที่ถูกนำมาใช้เพื่อจัดการกับปัญหานี้ บทความนี้ จึงจะพาไปทำความรู้จักกับการฉายแสงกระตุ้นรากผมว่าเป็นมีประโยชน์ในการกระตุ้นรากผมได้จริงไหม ช่วยเรื่องอะไรได้บ้างกัน
ปัจจัยที่ทำให้เส้นผมหลุดร่วงและอ่อนแอ
ในปกติแต่ละวันของเราจะมีผมร่วงประมาณ 100-200 เส้น จากหนังศีรษะ ในบางท่านเส้นผมจะสามารถงอกขึ้นใหม่ได้ แต่ในบางท่านอาจจะพบปัญหาผมบางลง เส้นเล็กและไม่แข็งแรง สิ่งเหล่านี้เกิดขึ้นจากปัจจัยหลายๆอย่าง เช่น
- อายุ เมื่อร่างกายมีอายุมากขึ้น ระบบการทำงานและการแบ่งตัวของเซลล์ต่าง ๆ รวมถึงเซลล์บริเวณหนังศีรษะจะเริ่มถดถอยลง ส่งผลให้การสร้างเส้นผมใหม่ช้าลงและมีขนาดเล็กลง การใช้เทคโนโลยีฉายแสงกระตุ้นรากผมจะมาใช้เพื่อช่วยฟื้นฟูการทำงานของเซลล์ในระดับลึก
- กรรมพันธุ์ ความไม่สมดุลของระดับฮอร์โมนในร่างกาย ไม่ว่าจะเป็นความผิดปกติของต่อมไทรอยด์ หรือการเปลี่ยนแปลงฮอร์โมนตามช่วงวัย ล้วนส่งผลกระทบโดยตรงต่อความแข็งแรงของเส้นผม การทำเลเซอร์รักษา
- ฮอร์โมน ความไม่สมดุลของระดับฮอร์โมนในร่างกาย ไม่ว่าจะเป็นความผิดปกติของต่อมไทรอยด์ หรือการเปลี่ยนแปลงฮอร์โมนตามช่วงวัย ล้วนส่งผลกระทบโดยตรงต่อความแข็งแรงของเส้นผม การทำเลเซอร์รักษาผมร่วง ผมบาง มักถูกนำมาประยุกต์ใช้ร่วมด้วยเพื่อปรับปรุงสภาพแวดล้อมบนหนังศีรษะให้พร้อมต่อการสร้างเส้นผมใหม่
- ผลข้างเคียงจากการใช้ยาบางชนิด ยาสำหรับการรักษาโรคบางกลุ่ม เช่น ยาลดความดันโลหิต ยาต้านอาการซึมเศร้า หรือยาที่เกี่ยวข้องกับการปรับระดับฮอร์โมน อาจมีผลข้างเคียงที่ทำให้วงจรการเจริญเติบโตของเส้นผมหยุดชะงักและหลุดร่วงได้
- การขาดสารอาหาร โครงสร้างหลักของเส้นผมต้องการโปรตีน ธาตุเหล็ก สังกะสี และวิตามินต่าง ๆ ในการเสริมสร้าง หากร่างกายได้รับสารอาหารที่จำเป็นเหล่านี้ไม่เพียงพอ จะทำให้เส้นผมขาดสารหล่อเลี้ยง เปราะขาดง่าย และหลุดร่วงในที่สุด
- ความเครียด ภาวะความเครียดสะสมทั้งทางร่างกายและจิตใจ จะเป็นตัวกระตุ้นให้เส้นผมจำนวนมากเข้าสู่ระยะพักตัวเร็วกว่ากำหนด ทำให้เกิดภาวะผมร่วงจำนวนมากผิดปกติอย่างรวดเร็ว เป็นต้น
แนวทางการดูแลปัญหาผมบางในปัจจุบัน
เมื่อเราเผชิญกับปัญหาผมบางการพิจารณาเลือกแนวทางดูแลรักษามักจะขึ้นอยู่กับการประเมินของแพทย์ตามระดับความรุนแรงของปัญหา ซึ่งแนวทางในปัจจุบันมีหลายรูปแบบ โดยสามารถแบ่งออกได้ ดังนี้
- การใช้ยารับประทาน finasteride, minoxidil เป็นวิธีการดูภาวะผมร่วงผมบาง ตัวยา Finasteride จะเข้าไปลดการสร้างฮอร์โมน ส่วนตัวยา Minoxidil ชนิดรับประทานจะมีกลไกช่วยขยายหลอดเลือด ทำให้เลือดนำสารอาหารและออกซิเจนไปหล่อเลี้ยงเซลล์รากผมได้ดียิ่งขึ้น
- การใช้สเปรย์พ่น มักใช้ตัวยา Minoxidil ชนิดน้ำหรือรูปแบบโฟมสำหรับทาหรือพ่นลงบนหนังศีรษะบริเวณที่มีปัญหาโดยตรง เพื่อกระตุ้นการไหลเวียนของโลหิตเฉพาะจุด ช่วยยืดระยะเวลาการเจริญเติบโตของเส้นผมและชะลอการหลุดร่วงให้ช้าลง
- โปรแกรม Plasma เป็นกระบวนการที่นำเลือดของเราเองมาผ่านขั้นตอนการสกัด เพื่อคัดแยกเอาเฉพาะส่วนพลาสมาที่มีเกล็ดเลือดเข้มข้น (Platelet-Rich Plasma) แล้วนำกลับไปฉีดบริเวณหนังศีรษะที่มีปัญหาบาง เพื่อช่วยซ่อมแซมเซลล์และส่งเสริมการทำงานของรูขุมขนที่ยังไม่ปิดสนิท
- การปลูกผมย้ายราก Hair transplant กระบวนการย้ายเซลล์รากผมจากบริเวณท้ายทอยซึ่งเป็นบริเวณที่มีความทนทานต่อฮอร์โมนผมร่วง นำมาปลูกลงในบริเวณที่มีปัญหาศีรษะล้านหรือบริเวณที่แนวผมร่นไป เป็นการจัดการที่เหมาะสำหรับผู้ที่สูญเสียรูขุมขนไปแล้ว
- การฉายแสงกระตุ้นรากผม Laser therapy เป็นการนำคลื่นแสงเลเซอร์ระดับต่ำ (Low-Level Laser) มาฉายลงบนหนังศีรษะเพื่อกระตุ้นการทำงานของเซลล์รากผม ช่วยเพิ่มการนำพาสารอาหารเข้าสู่เซลล์ มักถูกนำมาใช้เป็นทางเลือกเสริมในการดูแลหนังศีรษะร่วมกับวิธีการอื่นเพื่อสนับสนุนให้เส้นผมเติบโตได้ดีขึ้น
การฉายแสงกระตุ้นรากผม ได้ผลจริงไหม??
การฉายแสง หรือที่เราเรียกกันว่า Low level light therapy ในที่นี้เราจะหมายถึงการใช้คลื่นแสงฉายไปบริเวณที่หนังศีรษะ โดยใช้ความยาวคลื่นที่ 630-670 nm
ส่งผลให้ลำแสงเลเซอร์ไปกระตุ้นการไหลเวียนเลือดและลำแสงจะถูกดูดซึมโดย mitochondria ของเซลล์ทำให้ เซลล์ต่าง ๆ ในร่างกาย รวมถึงเซลล์รากผมได้รับออกซิเจนมากขึ้น ส่งผลให้กระตุ้นการงอกใหม่ของเส้นผม ทำให้ช่วงระยะเวลาของเส้นผมในแต่ลงช่วงยาวนานยิ่งขึ้น ทำให้ผมดูหนาขึ้น มักนิยมใช้คู่กับการรักษาชนิดอื่น
นอกจากนั้นในทางการแพทย์ ยังนำแสง Low level light นี้เพื่อกระตุ้นการรักษาแผลผ่าตัด หรือลดการอักเสบต่าง ๆได้อีกด้วย
ข้อดีของการฉายแสงกระตุ้นรากผม
การตัดสินใจเลือกใช้เทคโนโลยีคลื่นแสงเพื่อฟื้นฟูสภาพหนังศีรษะ เป็นอีกหนึ่งทางเลือกที่ได้รับความสนใจ นอกเหนือจากหลักการทำงานที่เข้าไปช่วยส่งเสริมการทำงานในระดับเซลล์แล้ว กระบวนการนี้ยังมีจุดเด่นที่ตอบโจทย์รูปแบบการใช้ชีวิตในปัจจุบันของเรา โดยมีข้อดีดังต่อไปนี้
- ไม่สร้างบาดแผล เนื่องจากเป็นการใช้คลื่นแสงระดับต่ำ (Low-Level Laser) ทำให้ตลอดการรับบริการจะได้สัมผัสได้ความอุ่น
- ช่วยเพิ่มความแข็งแรงของเส้นผม ลำแสงเลเซอร์จะเข้าไปกระตุ้นระบบไหลเวียนโลหิต ทำให้สารอาหารและออกซิเจนถูกลำเลียงไปหล่อเลี้ยงรากผมได้ดียิ่งขึ้น เส้นผมเดิมที่เคยเปราะขาดง่าย จึงได้รับการบำรุงให้มีโครงสร้างที่ทนทานต่อการหลุดร่วงมากขึ้น
- ลดอาการคันและอักเสบบริเวณหนังศีรษะ คลื่นแสงมีความยาวคลื่นที่มีคุณสมบัติในการช่วยลดภาวะการอักเสบซ่อนเร้นบนผิวหนัง ซึ่งเป็นหนึ่งในต้นเหตุของปัญหาหนังศีรษะแห้งลอก การฉายแสงจึงช่วยปรับสมดุลสภาพแวดล้อมบนหนังศีรษะให้เอื้อต่อการเติบโตของเส้นผม
การกระตุ้นรากผมช่วยเรื่องอะไรได้บ้าง
ช่วยเพิ่มการไหลเวียนโลหิต ทำให้สารอาหารและออกซิเจนถูกส่งไปยังบริเวณรากผมได้ดีขึ้น ซึ่งส่งผลให้วงจรชีวิตของเส้นผมที่อยู่ในระยะหลุดร่วงชะลอตัวลง พร้อมทั้งส่งเสริมให้เส้นผมเส้นใหม่ที่งอกขึ้นมามีขนาดใหญ่และมีความแข็งแรงมากกว่าเดิม นอกจากนี้ ยังช่วยลดสภาวะการอักเสบซ่อนเร้นบนหนังศีรษะที่เป็นสาเหตุหนึ่งของปัญหาผมบาง ทำให้เราสามารถรักษาสภาพเส้นผมเดิมที่มีอยู่ให้คงอยู่ได้ยาวนานขึ้น
วิธีกระตุ้นรากผมแบบไหนเหมาะกับเรา
การเลือกวิธีการดูแลเส้นผมที่เหมาะสมนั้นขึ้นอยู่กับการประเมินสภาพปัญหาและข้อจำกัดของร่างกายเราเป็นสำคั ดังนั้น เราควรเข้ารับการตรวจวิเคราะห์หนังศีรษะกับแพทย์ เพื่อวางแผนกระบวนการดูแลที่สอดคล้องกับสภาพปัญหาที่แท้จริง
ขั้นตอนการรักษาและความถี่ที่ควรรู้
การเข้ารับบริการฉายแสงเพื่อกระตุ้นเซลล์รากผมเป็นกระบวนการเพื่อให้การทำงานของคลื่นแสงเกิดประโยชน์ต่อหนังศีรษะของเรามากที่สุด โดยมีขั้นตอนการรักษา ดังนี้
- การทำความสะอาดหนังศีรษะ ก่อนเริ่มกระบวนการเราควรสระผมให้สะอาดและเช็ดให้แห้ง เพื่อขจัดคราบไขมันหรือสิ่งสกปรกที่อาจปิดกั้นการตกกระทบของแสง
- การจัดท่าทางและสวมอุปกรณ์ เราจะนั่งในท่าที่ผ่อนคลาย จากนั้นเจ้าหน้าที่จะปรับตำแหน่งของเครื่องฉายแสงให้อยู่ในระดับและองศาที่ครอบคลุมพื้นที่หนังศีรษะตามที่แพทย์ประเมินไว้
- ระยะเวลาและการฉายแสง เครื่องจะปล่อยคลื่นแสงสีแดงลงบนหนังศีรษะตามระยะเวลาที่กำหนด โดยเราสามารถนั่งพักผ่อน อ่านหนังสือ หรือใช้โทรศัพท์มือถือได้ตามปกติ
- ความถี่ในการเข้ารับบริการ ในระยะแรกแพทย์มักแนะนำให้เข้ามารับบริการอย่างต่อเนื่องประมาณ 1-2 ครั้งต่อสัปดาห์ เพื่อกระตุ้นการทำงานของเซลล์อย่างสม่ำเสมอ
ดูแลเส้นผมอย่างไรเพื่อผลลัพธ์ที่ดีขึ้น
นอกจากการพึ่งพากระบวนการทางการแพทย์แล้ว การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมในชีวิตประจำวันของเรามีส่วนสำคัญในการรักษาสภาพเส้นผม เราควรเลือกใช้ผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดที่อ่อนโยนและหลีกเลี่ยงการใช้สารเคมีรุนแรงในการจัดแต่งทรงผม การรับประทานอาหารที่มีโปรตีน ธาตุเหล็ก และวิตามินอย่างครบถ้วนจะช่วยเสริมสร้างโครงสร้างเส้นผมจากภายใน นอกจากนี้ การพักผ่อนให้เพียงพอและจัดการกับความเครียดอย่างเหมาะสม จะช่วยปรับสมดุลฮอร์โมนในร่างกาย ลดปัจจัยกระตุ้นที่ทำให้เซลล์รากผมอ่อนแอลงได้
ระยะเวลาการเข้ารับบริการ
ใช้เวลาครั้งละ 15-20 นาที สามารถทำได้ทุกสัปดาห์ต่อเนื่อง
สรุป
การใช้เลเซอร์/ฉายแสง มีหลักฐานว่าช่วยเรื่องภาวะผมบางจากกรรมพันธุ์ในระดับหนึ่งครับ ทำให้เส้นผมที่บางกลับมาหนาขึ้น แต่ไม่ได้ถึงกับมาใช้แทนการรักษาด้วยยาได้ นอกจากนี้ยังช่วยให้แผลหายไวขึ้นได้ ลองสังเกตบางที่จะให้ฉายแสงหลังผ่าตัดเสริมจมูกด้วย ในด้านการปลูกผม ก็มีแนวโน้มเช่นกันว่าจะช่วยให้กราฟรอดชีวิตมากขึ้นและขึ้นไวขึ้น แต่จริงๆ กราฟก็ควรจะรอดอยู่แล้วถ้าปลูกเป็นไปได้ด้วยดี คำแนะนำคือ ใช้ดีกว่าไม่ใช้ ถ้ามีงบก็ซื้อใช้ได้ครับ แต่ถ้าไม่ใช้ก็ไม่ใช่เรื่องใหญ่ครับ
นพ. ปฐมภพ คุณกิตติ (หมอดิว) Pathompob Khunkitti, MD.ประวัติคุณหมอ
เป็นแพทย์ด้าน การปลูกผม (Hair Transplant) สำเร็จการศึกษาแพทยศาสตรบัณฑิตจากมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และเป็นสมาชิกของ International Society of Hair Restoration Surgery (ISHRS) มีประสบการณ์ปลูกผม มีความรู้ด้านกายวิภาคหนังศีรษะและการออกแบบแนวไรผม พร้อมได้รับความไว้วางใจจากคนไข้จำนวนมาก
FAQ คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับฉายแสงกระตุ้นรากผม
ต้องทำต่อเนื่องนานแค่ไหนจึงจะเห็นการเปลี่ยนแปลง
การตอบสนองต่อคลื่นแสงของเซลล์รากผมในแต่ละบุคคลมีความแตกต่างกัน โดยทั่วไปเราอาจเริ่มสังเกตเห็นการเปลี่ยนแปลง เช่น อาการผมร่วงที่ลดลง หรือสภาพหนังศีรษะที่มีความมันลดลงในช่วง 1-2 เดือนแรกของการเข้ารับบริการอย่างต่อเนื่อง สำหรับการเจริญเติบโตของเส้นผมใหม่หรือความหนาแน่นที่เพิ่มขึ้น มักจะใช้เวลาประมาณ 3-6 เดือนขึ้นไป เนื่องจากวงจรการเติบโตของเส้นผมต้องอาศัยระยะเวลาในการสร้างเซลล์ใหม่
สามารถใช้เครื่องฉายแสงด้วยตนเองที่บ้านได้หรือไม่
ปัจจุบันมีอุปกรณ์ฉายแสงระดับต่ำในรูปแบบหมวกหรือหวีที่ออกแบบมาให้เราสามารถใช้งานเองที่บ้านได้ ซึ่งเป็นทางเลือกที่เพิ่มความสะดวกสบาย อย่างไรก็ตาม อุปกรณ์ที่ใช้งานในระดับครัวเรือนอาจมีกำลังของพลังงานแสงและจำนวนหลอด LED ที่แต
การฉายแสงจะทำให้เกิดมะเร็งผิวหนังหรือไม่
คลื่นแสงที่ถูกนำมาใช้ในกระบวนการกระตุ้นเซลล์รากผมคือแสงในกลุ่มเลเซอร์ระดับต่ำ (Low-Level Laser) ซึ่งมีความยาวคลื่นอยู่ในช่วงของแสงสีแดงที่มองเห็นได้ ไม่ใช่รังสีอัลตราไวโอเลต (UV) หรือรังสีชนิดก่อไอออนที่สามารถทำลายดีเอ็นเอของเซลล์
